INSTRUKCJA PRAWO PRACY: Jak bezpiecznie sformułować umowę zlecenia po zmianach od 8 lipca 2026 r.

Sprawdź, czy sposób wykonywania zlecenia nie przypomina stosunku pracy.

Unikaj zapisów wskazujących na podporządkowanie zleceniobiorcy, zwłaszcza sztywnego wyznaczania godzin, grafików i zatwierdzania ich przez osoby przełożone. Ryzykowne mogą być sformułowania typu „harmonogram miesięczny”, „ustalony przez pielęgniarkę oddziałową” czy „zatwierdzony przez Zleceniodawcę”.

Zamiast narzucać grafik, uzgadniaj dostępność i terminy realizacji usług.

W umowie lepiej wskazać, że strony wspólnie ustalają dni i godziny wykonywania zlecenia, z uwzględnieniem potrzeb organizacyjnych placówki oraz dostępności zleceniobiorcy. Podkreśl, że ustalenia mają charakter organizacyjny, a nie kierowniczy.

Wyraźnie zaznacz samodzielność zleceniobiorcy.

Zapisy umowy powinny pokazywać, że zleceniobiorca samodzielnie realizuje zadania określone w umowie, a koordynacja ze strony zleceniodawcy służy jedynie prawidłowej organizacji świadczenia usług.

Dokumentuj wykonanie usług, ale nie twórz mechanizmu typowego dla ewidencji czasu pracy pracownika.

Karta dyżurowa może potwierdzać wykonanie usług i stanowić podstawę do wystawienia rachunku. Warto wprost wskazać taki cel w umowie.

Nie poprzestawaj na samym zapisie o badaniach lekarskich i bhp.

Jeżeli charakter czynności wymaga aktualnych badań lub szkolenia bhp, zażądaj od zleceniobiorcy przedstawienia odpowiednich dokumentów przed rozpoczęciem wykonywania zlecenia.

Wprowadź do umowy warunek okazania dokumentów.

Wskaż, że rozpoczęcie wykonywania czynności jest możliwe dopiero po przedstawieniu aktualnego orzeczenia lekarskiego oraz zaświadczenia o odbyciu właściwego szkolenia bhp. W praktyce warto przechowywać kopie tych dokumentów.

Określ odpowiedzialność zleceniobiorcy za przygotowanie do wykonywania zlecenia.

Możesz zapisać, że zleceniobiorca zapewnia we własnym zakresie wymagane badania, szkolenia oraz – jeżeli odpowiada to charakterowi współpracy – odzież i obuwie robocze.

Zachowaj zapis o własnej odzieży i obuwiu roboczym, jeśli odpowiada rzeczywistości. Taki

element może dodatkowo podkreślać cywilnoprawny charakter współpracy, o ile faktyczny sposób wykonywania zlecenia jest zgodny z treścią umowy.

Sprawdź zgodność umowy z praktyką.

Nawet najlepiej sformułowana umowa nie ograniczy ryzyka, jeśli w rzeczywistości zleceniobiorca pracuje według sztywnego grafiku, pod bieżącym kierownictwem i w warunkach typowych dla stosunku pracy.

Przed wdrożeniem wzoru umowy przejrzyj wszystkie zapisy dotyczące organizacji pracy.

Szczególną uwagę zwróć na grafik, sposób wydawania poleceń, kontrolę wykonywania zadań, badania lekarskie, bhp oraz wyposażenie. To właśnie te elementy mogą przesądzać o ocenie charakteru współpracy.